Tytuł:
Oceny rewitalizacji. Studium zmian na poznańskiej Śródce
Autorzy: Bartosz Kaźmierczak, Marek Nowak, Sławomir Palicki, Dominika Pazder
Wydawnictwo: Naukowe WNS UAM
Data wydania: 2011
ISBN: 978-83-62243-56-3

Książka do pobrania w formacie PDF

Prawie połowa mieszkańców Śródki zamieszkuje ją od ponad 10 lat. Odsetek osób, które wprowadziły się w trakcie trwania procesów rewitalizacyjnych sięga 46%. Sugeruje to, że Śródka w pewnym zakresie (zapewne w szczególnych przypadkach, szczegółowych kamienic) podlegała zjawiskom gentryfikacyjnym lub nawet filtracyjnym. Przez co należy rozumieć zjawiska wypychania starych mieszkańców i prób wprowadzania na ich miejsce podmiotów nowych, o wyższym statusie materialnym. Można zresztą (na podstawie badania ilościowego) stwierdzić, że nie były to zjawiska powszechne, ale również można dostrzec nieskuteczność wymiany ludności wynikającą nie tyle z jakichś formalnych ograniczeń, co z braku poważnego zainteresowania nieruchomościami o niskim standardzie, ulokowanymi na terenie Śródki. Zjawiska towarzyszące nie do końca udanej rewitalizacji (ta ostatnia wymaga kontrolowania wzrostu czynszów i ograniczania spekulacji) blokowały zatem same mechanizmy funkcjonujące na rynku nieruchomości. [...]

Z wniosków.

Ocena pracy jest bardzo pozytywna. Jest to pogłębione studium przypadku z bardzo dużym ładunkiem poznawczym. Zawiera ważne wnioski i uwagi sformułowane na podstawie badań na obszarze rewitalizacji. [...] Ma charakter kompleksowy. Obejmuje aspekty: urbanistyczny, społeczny, socjologiczny, gospodarczy, kulturalny, planistyczny, ekonomiczny i wiele innych...

Z recenzji dr. hab. Radosława Wiśniewskiego, prof. UWM

Spis treści:

Wstęp  ............................................................................................................................................................................... 9


Wprowadzenie. Czym jest rewitalizacja, a co nią nie jest? (S. Palicki) .............................................................. 15


I. Aspekt przestrzenny procesów rewitalizacji. Poszukiwanie płaszczyzny konceptualizacyjnej 
dla Śródki (B. Kaźmierczak, D.Pazder) ..................................................................................................................... 27


1. Śródmieście jako najcenniejszy element struktury miejskiej .......................................................................... 27
2. Wybrane zagadnienia w zakresie rewitalizacji obszarów śródmiejskich ….................................................. 29
3. Rozwój zrównoważony a rewitalizacja obszarów śródmiejskich .................................................................... 31
4. Kalendarium działań władz miejskich w zakresie rewitalizacji na obszarze poznańskiej Śródki ............ 33

II. Dane i interpretacje urbanistyczne (B. Kaźmierczak, D. Pazder) ..................................................................... 41

1. Metodologia badań i co zostało zrobione ............................................................................................................ 41
2. Analiza szczegółowa zabudowy i przestrzeni publicznych ................................................................................ 42
2.1. Zabudowa .............................................................................................................................................................. 42
2.2. Przestrzenie publiczne ......................................................................................................................................... 45
3. Dokumentacja fotograficzna obiektów mieszkalnych na obszarze objętym badaniem .............................. 48
4. Badanie fotogrametryczne wybranego fragmentu poznańskiej Śródki .......................................................... 57
5. Syntetyczne wnioski i rekomendacje z analizy urbanistycznej ......................................................................... 62
6. Podsumowanie – rewitalizacja poznańskiej Śródki w ujęciu przestrzennym ............................................... 63

III. Dane i interpretacje ekonomiczne (S. Palicki) ................................................................................................... 65

1. Lokalny rynek nieruchomości mieszkaniowych ................................................................................................. 65
2. Wyniki badań ankietowych podmiotów prowadzących działalność gospodarczą na Śródce (2010)  ............................................................................................................................................................................ 74
3. Analiza porównawcza cen mieszkań na poznańskiej Śródce, Wildzie i Dębcu (2006–2010) .................. 79

IV. Dane i interpretacje socjologiczne (M. Nowak) ................................................................................................. 87

1. Kilka słów o zamierzeniach badawczych i co udało się zrobić ........................................................................ 87
2. Jaka  jest  Śródka  po  pięciu  latach rewitalizacji  z  perspektywy  mieszkańca? ........................................ 88
3. Rewitalizacja jako proces: oceny mieszkańców ................................................................................................ 98
4. Następstwa rewitalizacji ....................................................................................................................................... 104
5. Ocena zmian i ich status według mieszkańców .............................................................................................. 106
6. Aktywność społeczna mieszkańców .................................................................................................................. 111
7. Mieszkańcy Środki. Elementy opisu dynamiki społecznej ............................................................................. 112
8. Własność mieszkań, opłaty ................................................................................................................................. 114

V. Raport jakościowy (M. Nowak) ............................................................................................................................ 117

1. Rekonstrukcja głównych treści wywiadów i ich interpretacja ........................................................................ 118
1.1. Silne i słabe strony Śródki jako miejsca zamieszkania .............................................................................. 118
1.2. Usługi .................................................................................................................................................................... 124
1.3. Strona materialna ............................................................................................................................................... 125
1.4. Społeczna koncepcja zagospodarowania Śródki ........................................................................................ 125
1.5. Słabe  strony Śródki  jako  punkt wyjścia do rewitalizacji i  jej konsekwencje ........................................ 126
2. Prognoza .................................................................................................................................................................. 127
3. Oceny rewitalizacji .................................................................................................................................................. 130
4. Muzeum .................................................................................................................................................................... 135
5. Miasto a rewitalizacja ............................................................................................................................................ 136
6. Kultura ...................................................................................................................................................................... 141
7. Kościół ..................................................................................................................................................................... 142
8. Kiepski punkt wyjścia ............................................................................................................................................ 143
9. Deweloperzy a rewitalizacja ................................................................................................................................. 146
10. Czynsze .................................................................................................................................................................. 147
11. Co należy zrobić? ................................................................................................................................................. 149
12. Co jest nie tak z rewitalizacją? .......................................................................................................................... 151
13. Architektura ........................................................................................................................................................... 155

VI. Wnioski ................................................................................................................................................................... 157

VII. Rekomendacje ..................................................................................................................................................... 163

VIII. Posłowie. Czy re-witalizacja rewitalizacji? (K. Podemski) ........................................................................... 167

1. Wstępne konsultacje społeczne w Poznaniu w lipcu 2005 roku .................................................................. 168
2. Przedrewitalizacyjne badania Śródki w maju i czerwcu 2006 roku .............................................................. 173
3. Mieszkania i ich mieszkańcy ................................................................................................................................ 179
4. Wnioski do realizacji planowanego programu rewitalizacji ........................................................................... 184
5. Śródka cztery lata później ..................................................................................................................................... 186